Utilisateur:Moyogo

Útá Wikipedia.
Kokɛndɛ na: bolúki, boluki

/TODO /lexiques Catégorie:Likomisi

mpɔsɔ / samedi 18 febwáli 2017

Article #2 786 :

Robot: Utilisateur:Esáliseli-Moyogo

Kozánga koyéba ezalí liwâ ya ndámbo !

Wikipedia:Babel
ln-2
Moto óyo ayébí koloba lingála mokɛ́.


fr Cet utilisateur a pour langue maternelle le français.
en-4 This user speaks English at a near-native level.
es-2 Este usuario puede contribuir con un nivel intermedio de español.

Accents et caractères spéciaux[kokoma | kobɔngisa mosólo]

ɔ   ɔ́  ɔ̂   ɔ̌   
ɛ   ɛ́  ɛ̂   ɛ̌
a   á   â   ǎ    
u   ú   û   ǔ 
o   ó   ô   ǒ
i   í   î   ǐ

les caractères sont affichés en font monospace par défaut

Pourquoi les accents sont-ils importants?

  • ils indiquent l'intonation
  • ils réduisent les ambiguités, voir [1]
  • ils sont propres au lingála
  • exemple :
    1. moto (être humain) ou motó (tête), ou encore mɔ́tɔ (feu)
      sans accent ou caractéres spéciaux ceux-ci seraient : moto, moto et moto
      si on utilisait juste les accents : moto, motó et móto
    2. "nabétaka yé" (Je le frappe tout le temps) ou "nabétáká yé" (Je l'ai frappé il y a longtemps)
      sans accent: "nabetaka ye" et "nabetaka ye"
    3. ngambo (difficulté) ou ngámbo (la rive opposé)
      sans accent: ngambo et ngambo
    4. kokoma (écrire) ou kokóma (arriver)
      sans accent: kokoma et kokoma


il y a pour l'instant un problème avec le ɔ (o ouvert) ou ɛ (e ouvert et non epsilon!) et l'accent aigu) avec quelques browsers sur quelques plateformes (ex: Mozilla sur Linux).


Test[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Default :
  • ɔ - ɔ́ - ɔ̂ - ɔ̌ - Ɔ́
  • ɛ - ɛ́ - ɛ̂ - ɛ̌ - Ɛ́
  • a - á - â - ǎ
  • u - ú - û - ǔ
  • o - ó - ô - ǒ
  • i - í - î - ǐ
  • e - é - ê - ě

Gentium : (Download)

  • ɔ - ɔ́ - ɔ̂ - ɔ̌ - Ɔ́
  • ɛ - ɛ́ - ɛ̂ - ɛ̌ - Ɛ́
  • a - á - â - ǎ
  • u - ú - û - ǔ
  • o - ó - ô - ǒ
  • i - í - î - ǐ
  • e - é - ê - ě

Doulos SIL : ( Download)

  • ɔ - ɔ́ - ɔ̂ - ɔ̌ - Ɔ́
  • ɛ - ɛ́ - ɛ̂ - ɛ̌ - Ɛ́
  • a - á - â - ǎ
  • u - ú - û - ǔ
  • o - ó - ô - ǒ
  • i - í - î - ǐ
  • e - é - ê - ě

Arial Unicode MS (MS Office 2003)
Arial (e ouvert et o ouvert manquant):

  • ɔ - ɔ́ - ɔ̂ - ɔ̌ - Ɔ́
  • ɛ - ɛ́ - ɛ̂ - ɛ̌ - Ɛ́
  • a - á - â - ǎ
  • u - ú - û - ǔ
  • o - ó - ô - ǒ
  • i - í - î - ǐ
  • e - é - ê - ě

Lucida Sans Unicode : ( Download)

  • ɔ - ɔ́ - ɔ̂ - ɔ̌ - Ɔ́
  • ɛ - ɛ́ - ɛ̂ - ɛ̌ - Ɛ́
  • a - á - â - ǎ
  • u - ú - û - ǔ
  • o - ó - ô - ǒ
  • i - í - î - ǐ
  • e - é - ê - ě

DejaVu Sans : ( Download)

  • ɔ - ɔ́ - ɔ̂ - ɔ̌ - Ɔ́
  • ɛ - ɛ́ - ɛ̂ - ɛ̌ - Ɛ́
  • a - á - â - ǎ
  • u - ú - û - ǔ
  • o - ó - ô - ǒ
  • i - í - î - ǐ
  • e - é - ê - ě

Ndakisa[kokoma | kobɔngisa mosólo]

source: http://www.worldlanguage.com/Languages/Lingala.htm

Default :

Tokosepelaka míngi na botángi o kásá malúli ma báníngá baíké, bakosɛ́ngɛ te báléndisa bolakisi kóta ya Pútú o kelási ya baíndo. Yangó malámu míngi sɔ̂lɔ́. Kási bandeko ba bísó bâná bakobósanaka te malúli ma pámba pámba makomɔ́nisa moto lokóla mwána mokɛ́. Mwána sɔ́kɔ́ azalí na límpa sikáwa, ekomɔ́nɔ yě sukáli, akobwáka límpa pé akolela sukáli. Loléngé lɔ́kɔ́ sɔ́kɔ́ bakolakisa bísó lingála, kiswahíli, kikɔ́ngɔ́, tsiluba, b.n.b., toébi naíno malámu tɛ́, tokoíbwáka pé tokolela français, flamand, anglais. Wâná níni? Tokomɛmya kóta ya bísó tɛ́; tokoíbébisa bobébisi. Na yangó mindɛ́lɛ́ bakolomɔ́na bǒ bána bakɛ̂ ba bilúlélá pé bakosɛkɛ bisó.

Gentium : (Download)

Tokosepelaka míngi na botángi o kásá malúli ma báníngá baíké, bakosɛ́ngɛ te báléndisa bolakisi kóta ya Pútú o kelási ya baíndo. Yangó malámu míngi sɔ̂lɔ́. Kási bandeko ba bísó bâná bakobósanaka te malúli ma pámba pámba makomɔ́nisa moto lokóla mwána mokɛ́. Mwána sɔ́kɔ́ azalí na límpa sikáwa, ekomɔ́nɔ yě sukáli, akobwáka límpa pé akolela sukáli. Loléngé lɔ́kɔ́ sɔ́kɔ́ bakolakisa bísó lingála, kiswahíli, kikɔ́ngɔ́, tsiluba, b.n.b., toébi naíno malámu tɛ́, tokoíbwáka pé tokolela français, flamand, anglais. Wâná níni? Tokomɛmya kóta ya bísó tɛ́; tokoíbébisa bobébisi. Na yangó mindɛ́lɛ́ bakolomɔ́na bǒ bána bakɛ̂ ba bilúlélá pé bakosɛkɛ bisó.

Doulos SIL : ( Download)

Tokosepelaka míngi na botángi o kásá malúli ma báníngá baíké, bakosɛ́ngɛ te báléndisa bolakisi kóta ya Pútú o kelási ya baíndo. Yangó malámu míngi sɔ̂lɔ́. Kási bandeko ba bísó bâná bakobósanaka te malúli ma pámba pámba makomɔ́nisa moto lokóla mwána mokɛ́. Mwána sɔ́kɔ́ azalí na límpa sikáwa, ekomɔ́nɔ yě sukáli, akobwáka límpa pé akolela sukáli. Loléngé lɔ́kɔ́ sɔ́kɔ́ bakolakisa bísó lingála, kiswahíli, kikɔ́ngɔ́, tsiluba, b.n.b., toébi naíno malámu tɛ́, tokoíbwáka pé tokolela français, flamand, anglais. Wâná níni? Tokomɛmya kóta ya bísó tɛ́; tokoíbébisa bobébisi. Na yangó mindɛ́lɛ́ bakolomɔ́na bǒ bána bakɛ̂ ba bilúlélá pé bakosɛkɛ bisó.

Lucida Sans Unicode :

Tokosepelaka míngi na botángi o kásá malúli ma báníngá baíké, bakosɛ́ngɛ te báléndisa bolakisi kóta ya Pútú o kelási ya baíndo. Yangó malámu míngi sɔ̂lɔ́. Kási bandeko ba bísó bâná bakobósanaka te malúli ma pámba pámba makomɔ́nisa moto lokóla mwána mokɛ́. Mwána sɔ́kɔ́ azalí na límpa sikáwa, ekomɔ́nɔ yě sukáli, akobwáka límpa pé akolela sukáli. Loléngé lɔ́kɔ́ sɔ́kɔ́ bakolakisa bísó lingála, kiswahíli, kikɔ́ngɔ́, tsiluba, b.n.b., toébi naíno malámu tɛ́, tokoíbwáka pé tokolela français, flamand, anglais. Wâná níni? Tokomɛmya kóta ya bísó tɛ́; tokoíbébisa bobébisi. Na yangó mindɛ́lɛ́ bakolomɔ́na bǒ bána bakɛ̂ ba bilúlélá pé bakosɛkɛ bisó.

DejaVu Sans :

Tokosepelaka míngi na botángi o kásá malúli ma báníngá baíké, bakosɛ́ngɛ te báléndisa bolakisi kóta ya Pútú o kelási ya baíndo. Yangó malámu míngi sɔ̂lɔ́. Kási bandeko ba bísó bâná bakobósanaka te malúli ma pámba pámba makomɔ́nisa moto lokóla mwána mokɛ́. Mwána sɔ́kɔ́ azalí na límpa sikáwa, ekomɔ́nɔ yě sukáli, akobwáka límpa pé akolela sukáli. Loléngé lɔ́kɔ́ sɔ́kɔ́ bakolakisa bísó lingála, kiswahíli, kikɔ́ngɔ́, tsiluba, b.n.b., toébi naíno malámu tɛ́, tokoíbwáka pé tokolela français, flamand, anglais. Wâná níni? Tokomɛmya kóta ya bísó tɛ́; tokoíbébisa bobébisi. Na yangó mindɛ́lɛ́ bakolomɔ́na bǒ bána bakɛ̂ ba bilúlélá pé bakosɛkɛ bisó.

Graphie[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Il semble y avoir deux graphies différente pour le lingála

  1. avec accents toniques et caractères spéciaux
    • soutenu par l'ALRC et retrouvé dans la littérature
    • nécessite un affichage spécial (facile d'accès en général avec Lucida Sans Unicode)
    • nécessite une méthode d'entrée spéciale (des raccourcis dynamiques sur la page de modification, ou sur l'OS --- lequels?)
    • La Société Zaïroise des Linguistes avait adopté comme convention d'utiliser les tons ponctuels en 1974 (Edema Atibakwa Baboya, 1994)
  2. sans accents toniques et sans e & o ouverts
    ɛ -> é
    ɔ -> o
    o -> ó
    • Le seul accent tonique parfois indiqué est sur le á, et peut-être ú.

Encodage[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Il existe très peu d'encodage supportant les jeux de caractères lingala.

  • AFRLIN-104-BPI_OCIL - support complet
  • Unicode - support théorique (les accents sont seulement accessible en caractères combinatoires pour les ɔ et ɛ), manque d'applications et de polices de caractères compétentes

Ekomelo ya lingála / Lingala Keyboard Layout / Clavier lingala[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Lingala keyboard for Windows, Mac OS X, X11 (Linux, FreeBSD, etc.)
Ekomelo ya Lingála mpɔ̂ na Windows, Mac OS X, X11 (Linux, FreeBSD, etc.)
Tala / see : User:Moyogo/Lingala Keyboard

Localisation[kokoma | kobɔngisa mosólo]

User:Moyogo/Lingala Localization

Ndakisa[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Terminologie[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Références[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Lingala - orthographe laxe[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Misúsu[kokoma | kobɔngisa mosólo]

Bisíka bisúsu : suka époque | forum congo2000 | forum congopage | global women's strike | Kid's stories | Versets